VSD ya da uzun adı ile Ventriküler Septal Defekt’i açıklamadan önce “ventriküler septum” kavramını açıklamak gerekir. Buna göre kalbin alt kısmında yer alan, kasılma özelliğiyle kanı akciğerler ve tüm vücuda pompalayan odacıklar “karıncık (ventrikül)”, sağ ve sol karıncıklar arasında bulunan duvar “ventriküler septum” olarak adlandırılır. Ventriküler septumdaki delikler de “ventriküler septal defekt ya da kısaca VSD olarak tanımlanır. Deliğin karıncıklar arası duvardaki yerleşimine göre adlandırılan farklı tipleri bulunmaktadır.

VSD’nin Sebebi Ve Görülme Sıklığı

Diğer kalp delikleri gibi VSD’nin de nedeni tam olarak bilinmemektedir. Ancak genel olarak genetik ve çevresel faktörlerin etkileşimi ile ortaya çıktığı düşünülmektedir.

Doğuştan kalp hastalıklarının en sık görülen formu VSD’dir. VSD, tüm doğuştan kalp hastalıklarının yaklaşık beşte birini teşkil etmektedir. Tek bir delik şeklinde olabileceği gibi birden fazla delik ya da diğer doğuştan kalp hastalıkları ile birliktelik şeklinde de ortaya çıkabilir.

VSD’nin Kalp Ve Kan Dolaşımı Üzerine Etkileri

Normal dolaşım döngüsünde; sağ karıncık vücuttan sağ kulakçığa gelen kirli (yani oksijenden fakir) kanı akciğer atardamarları ile akciğerlere, sol karıncık akciğerlerden sol kulakçığa gelen temiz (yani oksijenden zengin) kanı aort ile tüm vücuda pompalar. Sol karıncık basıncı sağ karıncık basıncının 3 ila 4 katıdır. Bu nedenle karıncıklar arasındaki duvarda bir delik (VSD) varsa; sol karıncıktan sağ karıncığa temiz kan geçişi olur. VSD aracılığıyla sağ karıncığa geçen temiz kan sağ karıncıktaki kirli kan ile beraber akciğerlere tekrar pompalanır. Böylece hem akciğerlerden kalbe dönen hem de akciğerlere giden fazla kan miktarı nedeniyle kalp ve akciğerlerin iş yükü artar. Kapatılması gereken büyüklükteki VSD’ye müdahale edilmezse; sırasıyla sol kulakçık ve sol karıncıkta genişleme, kalp büyümesi, kalp yetersizliği ve pulmoner hipertansiyon (akciğer atardamarlarında kan basıncının yükselmesi) gelişebilir.

Çocuklardaki VSD Belirtileri

VSD’si olan hastaların, VSD’nin tipi ve boyutuna göre farklı klinik bulguları olabilir. Küçük VSD’si olan hastaların genellikle herhangi bir şikâyeti yoktur, büyüme ve gelişmesi sıklıkla normaldir. Bu çocuklar çoğunlukla doktor muayenesinde kuvvetli duyulan üfürüm nedeniyle Çocuk Kardiyoloji Uzmanına yönlendirilir.

Orta-geniş VSD’li hastalarda ise süt çocukluğu dönemi boyunca büyüme-gelişme geriliği, çabuk yorulma, sık solunum yolu enfeksiyonları ve kalp yetersizliği görülebilir. Bu tip VSD’lere zamanında müdahale edilmezse çocuk büyüdükçe belirginleşen pulmoner hipertansiyona bağlı olarak morarma ve hareketlilikte azalma tabloya eşlik edebilir. Delik kapatılmadığı için gelişen pulmoner hipertansiyon zamanla kalıcı hasara neden olur ve bu tablo “Eisenmenger sendromu” olarak adlandırılır. Eisenmenger sendromu tanısı konulan VSD’lerin ise cerrahi olarak kapatılması çoğunlukla mümkün olamaz.

VSD Tanısı

VSD’nin boyutu ve yerleşim yerine göre telekardiyogramda (TELE = kalp röntgeni) kalp büyümesi ve akciğer damarlanmasında artış, elektrokardiyografide (EKG) önce sol karıncık, ilerleyen zamanlarda ise her iki karıncığa ait büyüme bulguları görülebilir.

VSD’nin kesin tanısı ise ekokardiyografi (EKO) ile konulur. Çocuk Kardiyoloji Uzmanı delik sayısı, yerleşimi, tipi, boyutu, delikten geçen kanın yönü ve miktarı, kalp boşluklarında VSD’ye bağlı gelişen değişiklikler, kalp içi ve akciğer atardamarı basınçlarını EKO ile değerlendirebilir. Bu nedenle VSD’li hastalarda hem tanının konulması hem de verilen tedavilerin etkinliğinin değerlendirilmesinde EKO’nun kullanılması çok önemlidir.

VSD Tedavisi ve Tedavi Seçenekleri

VSD’lerin bir kısmı, özellikle de küçük olanları kendiliğinden kapanma ihtimali nedeniyle klinik olarak takip edilir. Orta büyüklükteki VSD’si olan hastalar, kalp yetersizliği bulguları belirgin değilse, aort kapağı etkilenmemişse ve akciğer atardamarındaki kan basıncı çok yükselmemişse 1 ya da 2 yaşında tedavi edilir.

Büyüme geriliği olan veya kalp yetersizliği gelişen geniş VSD’li küçük bebeklere başlangıçta ilaç tedavisi verilir. Tedaviye rağmen büyüme geriliği düzelmiyorsa ve/veya kalp yetersizliği kontrol altına alınamıyorsa VSD kapatılmalıdır. Büyük delikler genellikle ilk 6 ay içerisinde ameliyatla kapatılır. Eğer büyüme geriliği tıbbi tedaviye cevap veriyorsa VSD’nin kapatılması 1 ya da 2 yaşına kadar geciktirilebilir.

VSD’ler dikiş ya da yama yardımıyla cerrahi olarak kapatıldığı gibi son yıllarda kullanımı artan girişimsel kardiyak yöntemlerle ameliyatsız olarak da kapatılabilir.

VSD’si Olan Çocukların Takip ve İzlemi

Diğer birçok kalp hastalığında olduğu gibi VSD’de de kalp kapaklarında iltihap gelişme riski artmıştır. Gelişen bu iltihaplar “bakteriyel endokardit” veya “enfektif endokardit” olarak adlandırılmaktadır. Bu iltihapların engellenmesi için dişlerin temiz tutulması ve diş çürüklerinin tedavi edilmesi gerekir. Ayrıca kanama oluşturabilecek diş tedavisi ve ameliyatlar öncesinde kana yoğun bakteri bulaşmasını engellemek için işlem öncesi uygun dozda koruyucu antibiyotik tedavisi verilmesi gerekmektedir.

Küçük VSD’li hastalar veya VSD’si ameliyatsız ya da cerrahi yolla kapatılmış olan çocuklar, özel önlem almadan ve artmış bir risk olmadan, yaşıtlarıyla benzer fiziksel aktivitelerde bulunabilirler. VSD’si kapatılan çocuklarda uzun dönemde  normal bir hayat beklentisi vardır, ancak bu hastaların Çocuk Kardiyoloji Uzmanı tarafından düzenli olarak takip edilmeleri önerilmektedir.

İletişim Bilgileri:

VSD, Kalp Delikliği ve Diğer Çocuk Kalp Hastalıkları İle İlgili Her Türlü Soru İçin bize Ulaşın:

https://drosmanozdemir.com/bize-ulasin/

Doç Dr Osman Özdemir, Çocuk Kardiyoloji Uzmanı

Tel: +90 (312) 287 89 98

Adres: Kızılırmak Mahallesi 1450. Sokak, Ankara Ticaret Merkezi (ATM) A Blok Ofis No: 8 (2.kat) Çukurambar / ANKARA, 06510 Çankaya/Ankara

İlgili Linkler:

Çocuk Kalp Hastalıkları İle İlgili Daha Geniş Bilgi İçin: https://drosmanozdemir.com/cocuk-kardiyoloji/cocuk-kalp-hastaliklari/

Bizi Sosyal Medyada Takip Edin:
https://www.instagram.com/drosmanozdemir

https://www.youtube.com/cocuk-kardiyoloji-uzmani

Erişkinlerde karşılaşılan göğüs ağrısında ilk akla gelen kalbe bağlı nedenlerdir. Çocuklarda ise kalp hastalığından kaynaklanan göğüs ağrısı oldukça nadirdir. Buna rağmen, yetişkinlerde kalp krizine bağlı ölümler sık olduğu için, Çocuklarda Göğüs Ağrısı ‘nın bazı belirtileri, özellikle de ani ölüm ihtimali çocuklarda ve ailelerinde korku ve endişeye yol açar. Çocukluk yaş grubunda ani ölüm, özellikle de ani kardiyak ölüm nadir olmasına rağmen, göğüs ağrısının ayırıcı tanısını iyi yapmak ve aileyi rahatlatmak çok önemlidir.

Çocukluk yaş grubunda göğüs ağrısı en sık 11-13 yaşları arasında görülür. Kız ve erkek çocuklarda genellikle aynı oranlardadır. Çocuklarda göğüs ağrısı sık karşılaşılan genel bir problem olmasına rağmen, bu ağrılar çoğunlukla iyi huyludur. Ancak bu ağrıları geçirmek güçtür ve sıklıkla tekrarlayabilirler. Ayrıca çocuğun hayatını değiştiren etkileri vardır, öyle ki göğüs ağrısı olan çocukların yarısı hastalık esnasında okula gidemezler, çoğu da göğüs ağrısı nedeniyle aktivitelerini kısıtlar.

Çocuklarda Göğüs Ağrısı Nedenleri

Göğüs kafesinin yapısı dolayısıyla kas-iskelet sistemi (kaslar, tendonlar, bağlar, kıkırdaklar ve kemikler), solunum sistemi, kalp-damar sistemi ve mide-bağırsak sistemine ait çeşitli hastalıklar Çocuklarda Göğüs Ağrısı ‘na neden olabilir. Yapılan birçok araştırmaya göre, çocuklardaki göğüs ağrısının en sık üç nedeni; kostokondrit, göğüs duvarının incinmesi veya kas ağrısı ve özellikle öksürüğe yol açan solunum yolu hastalıklarıdır. Bu durumlar çocukluk çağındaki göğüs ağrılarının %65’inin nedenidir.

Göğüs ağrısının nedenlerini sıklık sırasına göre şu şekilde sayabiliriz:

1. İdiyopatik Göğüs Ağrısı: Çocuklarda Göğüs Ağrısına yol açan bir neden bulunamayan hastaların tanısıdır. Göğüs ağrısı nedeniyle hastaneye getirilen çocuklarda herhangi bir bozukluğa rastlanılmamasının oranı %85’ler kadar yüksek olabilir.
2. Kostokondrit: Kızlarda daha sık görülen, genellikle göğsün tek tarafındaki göğüs kafesinin kemik-kıkırdak birleşim yerlerinde olan ağrılı bir durumdur. Sıklığının %20 civarında olduğu bulunmuştur. Göğsün orta ve üst kısmında şişlik ile beliren, iltihabi olmayan, daha nadir görülen tipi Tietze sendromu olarak adlandırılmaktadır.
3. Kas ve İskelet Sistemi ile İlişkili Göğüs Ağrıları: Ağır egzersiz veya halter kaldırma sonrası göğüs, omuz ve sırt kaslarındaki gerilmeler, öksürme nedeniyle kasların fazla kullanılması ya da kaza, kavga veya spor nedeniyle göğse alınan darbeler Çocuklarda Göğüs Ağrıları ‘na neden olabilir. Ayrıca, göğüs kafesinin ya da sırttaki vertebra kemiklerinin yapısal bozuklukları uzun süreli göğüs ağrısına yol açabilir.
4. Solunumla İlgili Göğüs Ağrıları: Çocuklarda Göğüs Ağrıları ‘nın %10-20’sinden solunum kaynaklı ağrıların sorumlu olduğu kabul edilmektedir. Akciğer hastalıkları, akciğer zarı (plevra) hassasiyetleri veya akciğer sönmesi (pnömotoraks) göğüs ağrısına neden olabilir. Şiddetli öksürük bu ağrıya eşlik eder. Akciğer zarları arasında fazla sıvı birikmesi varsa derin nefes alma ile ağrının şiddeti artar.
5. Egzersizle İlişkili Astım: Astımlı hastada 3 dakikadan uzun süren ağır egzersizle havayollarında şiddetli bir daralma gelişir. Viral enfeksiyonlar, soğuk hava, tozlar, polen ve hava kirliliği astımı kötüleştirir. Bu da Çocuklarda Göğüs Ağrısı ‘nın nedenlerinden biri olarak karşımıza çıkmaktadır.
6. Mide-Bağırsak Sistemi ile İlişkili Göğüs Ağrısı: Mideden yemek borusuna gıda kaçışı (reflü) de hem yetişkin hem de Çocuklarda Göğüs Ağrısı ‘na neden olabilir. Yatar pozisyonda veya karın bölgesine yapılan basınçla ya da bazı yiyeceklerden sonra kötüleşen göğüs ortasının alt kısmındaki yanıcı tarzda ağrı varlığı reflü tanısına yönlendirir.
7. Psikolojik Göğüs Ağrıları: Çocuklarda Göğüs Ağrıları ‘nın %15’inde psikolojik durumun etkili olduğu bulunmuştur. Çoğunlukla ergenlik çağındaki kız çocuklarında ortaya çıkar. Ailede ölüm veya ayrılık, ciddi sağlık problemleri, ev taşınması, okulda başarısızlık, gibi durumlar altta yatan neden olabilir.
8. Çocuklarda Göğüs Ağrısı ‘nın Kalp Dışı Diğer Nedenleri: Texidor sancısı (tek taraflı ani batma), kayan kosta sendromu, plörodini (şeytan gribi), herpes zoster, hiperventilasyon, spontan pnömotoraks veya pnömomediastinum, pulmoner emboli.

Çocuklarda Kalp Kaynaklı Göğüs Ağrıları

Çocuklarda Göğüs Ağrıları ‘nın %4’ünden azında kalp rahatsızlığı bulunmuştur. Göğüs sol tarafı veya altında olan, omuza, çeneye, kollara, sırta ya da karın bölgesine yayılan, derin ve ağır bir baskı hissi şeklinde ağrılara neden olurlar. Boğulur gibi olma veya göğüste ezilme duygusu vardır. Egzersiz, ağır bir yemek, soğuk ve üzüntü bu tip ağrıyı ortaya çıkaran tipik nedenlerdir. Çocuklarda Göğüs Ağrısı yakınması yapan kalp hastalıkları; ciddi aort darlıkları (AS), akciğer atardamarının ağır darlıkları (PS), Eisenmenger sendromu, mitral kapak prolapsusu (MVP), hipertrofik obstruktif kardiyomiyopati, dilate kardiyomiyopati, anormal çıkışlı sol koroner arter, Kawasaki veya diğer koroner arter hastalıklarının sekelleri, perikardit ya da miyokardit, perikardiyotomi sonrası sendromu, kokain kullanımı ve kalp ritim bozuklukları (Wolff Parkinson White sendromu, uzun QT sendromu) olarak sayılabilir.

Çocuklarda Göğüs Ağrısı ’nda Tanısal Yaklaşım

Göğüs ağrısı yakınması olan bir çocuğun değerlendirmesindeki temel amaç, altta yatan bir kalp hastalığının olup olmadığını göstermektir. Bu nedenle, ayrıntılı öykü ve ağrıya neden olabilecek organ ve sistemlerin tam muayenesi büyük önem taşır. Bu hastalara, Çocuk Kardiyoloji Uzmanı tarafından elektrokardiyografi (EKG) ve ekokardiyografi (EKO) gibi Çocuk Kalp Testleri ‘nin yapılması, kalple ilişkili nedenleri ortaya koymak için önemlidir. Ağrının eforla ilişkili olmaması ile muayene ve tetkiklerin normal olması durumunda kalp hastalığı düşünülmez. Aksine, eforla ortaya çıkan ve baskı hissi veren göğüs ağrısı, bu ağrıya eşlik eden çarpıntı, baş dönmesi ya da bayılma gibi yakınmalar ve/veya muayenede kalp üfürümü duyulması ise kalple ilişkili nedenleri akla getirir. Yapılan tetkikler sonucunda, göğüs ağrısının en sık üç nedeni (kostokondrit, göğüs duvarına travma veya kas ağrısı ve özellikle öksürüğe yol açan solunum yolu hastalıkları) ve kalpten kaynaklanan bir neden bulunamazsa, büyük ihtimalle mide-bağırsak sistemi hastalıkları, psikolojik nedenler veya idiyopatik göğüs ağrısı söz konusudur.

Çocuklarda Göğüs Ağrısı Tedavi ve İzlemi

Tedavinin esasını hastanın ve ailesinin şüphelerinin giderilmesi oluşturur. Ağrının tekrarlayabileceği bilinmeli ve bundan dolayı hastalar Çocuk Kardiyoloji Uzmanı tarafından takip edilmelidir.

Göğüs ağrısına neden olan Çocuk Kalp Hastalığı saptanırsa tedavi, saptanan bu nedene göre planlanır. Kostokondrit veya iskelet-kas sistemi ile ilişkili göğüs ağrılarında istirahat ve ağrı kesiciler önerilmektedir. Mide-bağırsak sistemi hastalığı tanısı konulursa mide koruyucu ilaç tedavileri verilmektedir. Egzersizle ilişkili astım varsa nefes açıcı ilaçlar kullanılmaktadır.

İletişim Bilgileri:

Çocuk Göğüs Ağrısı ve Diğer Tüm Kalp Rahatsızlıkları İle İlgili Her Türlü Soru İçin bize Ulaşın:

https://drosmanozdemir.com/bize-ulasin/

Doç Dr Osman Özdemir, Çocuk Kardiyoloji Uzmanı

Tel: +90 (312) 287 89 98

Adres: Kızılırmak Mahallesi 1450. Sokak, Ankara Ticaret Merkezi (ATM) A Blok Ofis No: 8 (2.kat) Çukurambar / ANKARA, 06510 Çankaya/Ankara

İlgili Linkler:

Çocuk Kalp Hastalıkları İle İlgili Daha Geniş Bilgi İçin:

https://drosmanozdemir.com/konu/cocuk-kardiyoloji/

Ergenlerde ve Çocuklarda Bayılma, beyin kanlanmasındaki geçici ve yaygın azalmaya bağlı gelişen ani bilinç ve kas gücü kaybı olarak tanımlanmaktadır. Çocukluklarda Bayılma vakları acil servise başvuruların %1’ini oluşturmaktadır. En sık 15-19 yaş grubunda olmak üzere çocuklarda %15-25 oranında görülmektedir.

Yirmi yaşın altındaki erkeklerin %20’sinin, kızların da yarısının en az bir kez bayılma atağı geçirdiği bildirilmiştir. Bu atakların beş yıl içinde tekrarlama riski de %33 ile %51 arasındadır. Bu sıklık ve tekrarlamalar ile yaşanabilecek kafa travmaları ve hayatı tehdit eden kalp kaynaklı altta yatan hastalıklar bayılmanın önemini artırmaktadır.

Çocuklarda Bayılma Nedenleri

Çocuklarda kalp hastalıkları ile ilişkili bayılma yetişkinlerden daha az sıklıkta görülmektedir. Özellikle ani pozisyon değişikliği, uzun süre ayakta durma, kızgınlık, ağrı, korku gibi tetikleyici bir durum sonrası vücuttaki kanın uygunsuz şekilde bacaklarda göllenmesine bağlı kan basıncı düşüklüğü ve bununla ilişkili beyin kanlanmasındaki azalma sonrası gelişen bayılma (vazovagal senkop) çocuklarda daha sıktır. Bunun dışında kalp ritim bozuklukları, doğuştan veya sonradan gelişen yapısal kalp hastalıkları, migren, epilepsi, beyin damar hastalıkları ya da tümörleri, kan şekeri ve elektrolit bozuklukları ya da psikiyatrik rahatsızlıklar da Çocuklarda Bayılma ‘ya neden olabilir.

Çocuklarda Bayılma ile dikkat çeken kalp ritim bozuklukları; kalp hızının çok yavaşladığı bradikardi, kalbin duraklaması veya tam kalp bloğu gibi bozukluklar ve kalp hızının çok arttığı Wolf Parkinson White sendromu (WPWS), supraventriküler taşikardiler (SVT), uzun QT sendromu, Brugada sendromu ya da ventriküler taşikardiler (VT) olarak sayılabilir.

Aort darlığı (AS), akciğer atardamarının darlıkları (PS), mitral darlık (MS) ve koroner arter bozuklukları çocuk hastada bayılmaya neden olabilen doğuştan kalp hastalıklarındandır.

Çocuklarda bayılmaya yol açabilen sonradan gelişen kalp hastalıkları arasında; kalp kasında aşırı kalınlaşmalar (hipertrofik kardiyomiyopatiler), akciğer atardamarında basınç artışı (pulmoner hipertansiyon), romatizmal mitral darlık, kalp zarının iltihaplanması (perikardit), kalp tümörleri (atrial miksoma) ve kalp kasında aşırı zayıflamalar (dilate kardiyomiyopatiler) sayılabilir.

Çocuklarda Bayılma Tanısı

Çoğunlukla iyi bir klinik öykü ile Çocuklarda Bayılma Tanısı konulabilmektedir. Ancak, tanı koydurucu objektif bulgu olmaması yaklaşım, tedavi ve izlemde sorunlara neden olmaktadır. Buna ek olarak ailelerde çocuklarında ciddi bir sinir sistemi ya da kalple ilişkili hastalık olabileceği korkusu ve bu hastaları karşılayan hekimlerin altta yatan ciddi bir hastalığa tanı koyamama endişesi nedeniyle, ayrıntılı incelemelerin yapılması gerekmektedir.

Epilepsi nedeniyle olan bayılmalardan önce baş dönmesi, göz kararması, çarpıntı, solukluk veya terleme gibi belirtiler olmaz, bayılma aniden olur. Bu hastalarda, bir dakikadan uzun süren bilinç kaybı, bayılma esnasında idrar ve/veya gaita kaçırma, vücutta gevşeklikten ziyade katılık hali, yaralanmalar, bayılma sonrasında devam eden bilinç bulanıklığı dikkat çekicidir.

Psikolojik sebeplere bağlı bayılmalar, sadece izleyicilerin olduğu ortamlarda ve sıklıkla duygusal yüklenme zamanlarında gelişir. Bu hastaların atakları sırasında herhangi bir yaralanma olmaz ve bu durum bir saate kadar uzayabilir.

Bayılma nedeniyle getirilen çocuklarda sık kullanılan kan testleri, akciğer röntgeni, elektroensefalografi (EEG) ve beyin tomografisi gibi tetkiklerin tanısal değerinin oldukça sınırlı olduğu bildirilmiştir.

Bayılması olan çocukların değerlendirilmesindeki amaç altta yatan çocuk kalp hastalığı olan yüksek risk grubundaki hastaların belirlenmesidir. Bayılmanın, bir dakikadan uzun sürmesi, yatar pozisyonda olması, egzersizle ortaya çıkması, beraberinde göğüs ağrısının olması, daha önceden kalp hastalığı olduğu bilinen çocuklarda ortaya çıkması veya ailesinde ani ölüm olan hastalarda görülmesi gibi çocuk kalp hastalığı belirtileri kalp kaynaklı bayılma olabileceğini düşündürecektir.

Çocuk Kardiyoloji Uzmanı tarafından alınacak ayrıntılı öykü, yapılacak muayene, elektrokardiyografi (EKG) (Resim 1) ve ekokardiyografi (EKO) (Resim 2) ile çocuklukların çoğunda bayılma nedeni belirlenebilir ve özellikle ani ölüm riski taşıyan kalp hastalıklarının olmadığı gösterilir. Böylece ailelerin endişeleri de ortadan kaldırılabilir. Nadiren bayılmanın tanısı için eforlu EKG (stres testi), uzun süreli EKG kaydı veya eğik masa (tilt table) testi (Resim 3) gibi ileri tetkikler gerekebilir.

Çocuklarda Bayılma Tedavisi

Hayatı tehdit eden hastalıkların olmadığı gösterildikten sonra hastanın bayılma tipine bağlı olarak diyet (özellikle su içilmesi ve tuz alımının kısmen arttırılması), yüksek belli elastik destek çoraplarının kullanılması, egzersiz (Resim 4) ve/veya ilaç tedavisi önerilebilir.

Kalp hastalığına bağlı hastaların tedavisinde bazı ilaçların kullanılmasının yanında, elektrofizyolojik çalışma (EPS) ile ablasyon yapılması, kalıcı kalp pili takılması veya defibrilatörlü kalp pili (ICD) yerleştirilmesi de gerekebilir.

Not: Bu makale hazırlanırken Doç Dr Osman Özdemirin Doktor Sitesi’ndeki

” https://www.doktorsitesi.com/article/bayilma-senkop-nedir” yazısından faydalanılmıştır.

İletişim Bilgileri:

Çocuk Bayılma ve Diğer Tüm Kalp Rahatsızlığı belirtileri İle İlgili Her Türlü Soru İçin bize Ulaşın:

https://drosmanozdemir.com/bize-ulasin/

Doç Dr Osman Özdemir, Çocuk Kardiyoloji Uzmanı

Tel: +90 (312) 287 89 98

Adres: Kızılırmak Mahallesi 1450. Sokak, Ankara Ticaret Merkezi (ATM) A Blok Ofis No: 8 (2.kat) Çukurambar / ANKARA, 06510 Çankaya/Ankara

İlgili Linkler:

Çocuk Kalp Hastalıkları İle İlgili Daha Geniş Bilgi İçin:

https://drosmanozdemir.com/konu/cocuk-kardiyoloji/

İlk akla gelen Bebek / Çocuk Kalp Hastalığı Belirtileri ‘nden biri olan Çocuklarda Çarpıntı çocuğun kendi kalp atımlarını hızlı, düzensiz veya güçlü kalp atımları şeklinde hissetmesidir. Çocuğun çarpıntı hissettiği andaki kalp hızı yaşına göre olması gereken normal aralıklarda değilse bu şikâyeti anlamlı kabul edilerek değerlendirilmelidir.

Çocuklarda Çarpıntı Her Zaman Bir Hastalık İşareti Midir?

Heyecanlanma, üzülme, öfkelenme ve stres anlarında, ateşli durumlarda ve egzersiz sırasında kalp atışlarımızı daha fazla hissedebiliriz. Fizyolojik veya normal kabul edilen bu gibi durumlarda çarpıntı hissedilmesinin nedeni genellikle kalbin normalden daha hızlı ve güçlü pompalama yapmasıdır.

Hangi Çarpıntılar Daha Önemlidir?

Çocuklarda Çarpıntı aniden başlayıp aniden sonlanıyorsa, beraberinde bulantı hissi, baş dönmesi, göz kararması, göğüs ağrısı, halsizlik ve bayılma şikâyetleri varsa hastada ciddi bir ritim bozukluğu olabileceği unutulmamalıdır. Bu hastalarda uykuda, yüzerken, ani/beklenmedik seslerle veya egzersiz yaparken bayılma dikkat çekicidir. Ailesinde 35 yaşından önce ani ölüm olan hastalarda da hayatı tehdit edebilen ritim bozukluğu olma ihtimali yüksektir.

Çocuklarda Ritim bozukluğu nedir?

Kalpte yapısal bozukluk olsun ya da olmasın kalbin kasılmasını ve gevşemesini düzenleyen elektriksel ileti sistemindeki tüm bozukluklar ritim bozukluğu olarak adlandırılmaktadır. Basit sinüs taşikardisinden, çok ciddi ve hayatı tehdit eden ventriküler taşikardiye (karıncıklardan kaynaklanan taşikardi) kadar birçok ritim bozukluğu tipi vardır.

Çocuklarda Çarpıntı Nedenleri

Yukarıda bahsi geçen ve hastalık olarak kabul edilmeyen çarpıntının fizyolojik nedenleri dışında, kafeinli yiyecek ve içecekler (çay, kahve, çikolata, kola, enerji içecekleri), sigara, alkol, kokain, bazı diyet ilaçları, tiroid bezinin normalden fazla çalışması (hipertiroidi), kansızlık, derin nefes alıp verme, kan şekeri düşüklüğü,  ilaçlar (tiroid hormonları, astım, hipertansiyon, grip, depresyon, ritim düzenleyici ilaçların bazıları), kalp hastalıkları ve kalp ritim bozuklukları çocuklarda görülen başlıca çarpıntı nedenleridir.

Çarpıntısı Olan Çocuklarda Yapılması Gereken Tetkikler

Çarpıntı ile gelen her çocuğa öncelikle elektrokardiyografi (EKG) çekilerek kalp ritmi incelenmelidir. Özellikle hasta doktora ya da hastaneye ulaştığında çarpıntı şikâyeti devam ederken çekilecek EKG’nin tanısal değeri fazladır. Maalesef hastaların çoğunda EKG çekilene kadar çarpıntı geçtiği için EKG çekilse bile çoğunlukla normal bulunur. EKG çekilmesi mümkün değilse olay anında çocuğun bir dakikalık nabız sayısının belirlenmesi ve kan basıncının ölçülmesi de tanıya yardımcı olabilir.

Ayrıca çocuğun şikâyetine göre Çocuklarda Çarpıntı durumunda bazı ileri tetkikler planlanabilir. Bunlar ekokardiyografi (EKO), 24 saatlik Holter ile EKG izlemi, anlık olay kaydediciler, eforlu EKG (egzersiz) testi ve elektrofizyolojik çalışma olarak sayılabilir.

Çarpıntısı Olan Çocuklar İçin Öneriler Ve Tedaviler

Bu hastalar çay, kahve, kola, çikolata, sigara, stres (gerilim) ve uykusuzluktan kaçınmalıdırlar. Tiroid, astım, grip ve depresyon ilaçları gibi çarpıntı ile ilişkisi gösterilmiş ilaçları doktor kontrolünde kullanmalıdırlar.

Çocuklarda Çarpıntı atağı sırasında çocuk sakinleştirilerek uzandırılmalı, derin nefes alması ve ıkınması sağlanmalıdır. Bu hastaların boyundaki atar damarına tek taraflı masaj yapılması (sadece büyük çocuklarda) veya yüzünün buzlu-soğuk suyla yıkanması çarpıntıyı sonlandırabilmektedir. Buna rağmen çarpıntı şikâyeti devam ediyorsa hasta en yakın sağlık kuruluşuna götürülmeli ve oraya ulaşır ulaşmaz da EKG çekilmelidir.

Bayılmaya neden olan ritim bozukluklarının ani ölümle sonuçlanabileceği unutulmamalıdır. Bu nedenle çarpıntı şikâyeti olan çocuklar Çocuk Kalp Hastalıkları (Pediatrik Kardiyoloji) Uzmanı tarafından değerlendirilmelidir.

Çarpıntının tipine göre bu hastaların bir kısmı ilaç tedavisi verilmeksizin izlenirken, bir kısım hastaya ise tekli veya çoklu ritim düzenleyici ilaç başlamak gerekebilir. Ayrıca çocuklarda çarpıntı yapan bazı ritim bozukluklarının kalp kateterizasyonu ve elektrofizyolojik çalışma sırasında sıcak veya soğuk yakma metotları gibi Ameliyatsız Tedavi Yöntemleri ile kesin olarak tedavisi de mümkündür.

İletişim Bilgileri:

Çocuk Çarpıntı ve Diğer Tüm Kalp Rahatsızlıkları İle İlgili Her Türlü Soru İçin bize Ulaşın:

https://drosmanozdemir.com/bize-ulasin/

Doç Dr Osman Özdemir, Çocuk Kardiyoloji Uzmanı

Tel: +90 (312) 287 89 98

Adres: Kızılırmak Mahallesi 1450. Sokak, Ankara Ticaret Merkezi (ATM) A Blok Ofis No: 8 (2.kat) Çukurambar / ANKARA, 06510 Çankaya/Ankara

İlgili Linkler:

Çocuk Kalp Hastalıkları İle İlgili Daha Geniş Bilgi İçin:

https://drosmanozdemir.com/konu/cocuk-kardiyoloji/

Çocuk Kalp Hastalığı Belirtileri 1: Morarma

Morarmanın başlama zamanı, şiddeti, geçici olup olmaması, vücudun hangi kısmında olduğu (vücudun her tarafı, alt yarısı veya üst yarısı, eller, ayaklar, dudaklar gibi) ve beslenme sonrası değişikliği önemlidir. Morarma şüphesinde, pulse oksimetre ile kandaki oksijen miktarını ölçmek gerekir. Fallot tetralojisi (TOF) ve benzeri hastalıklarda, bebeklerde şiddetli ve durdurulamayan ağlama ile ağırlaşan morarma nöbetleri olabilir.

• Yeni doğan bebeklerin el ve ayaklarında geçici morarmalar olması normaldir.
• Özellikle esmer tenli bebeklerde dudaklardaki morarma yanıltıcı olabilir. Bu bebeklerde morarma için dil, tırnak yatakları ve gözlerin beyaz kısmının kontrol edilmesi önemlidir.
• Beyaz tenli bebeklerde sadece ağız çevresinde fark edilen morarma anlamlı değildir.
• Ağlama sonrası nefes tutarak morarma, kalp hastalığından ziyade katılma (nefes tutma) nöbetlerini düşündürür.

Çocuk Kalp Hastalığı Belirtileri 2: Beslenme Güçlüğü, Yeterli Kilo Alamama ve Gelişme Geriliği

Son zamanlarda başlayan beslenme güçlüğü, beraberinde çabuk yorulma ve nefes darlığı da varsa, bebeklerde doğuştan kalp hastalığına bağlı kalp yetersizliğinin belirtisi olabilir. Ardından bebeğin kilo alımı gecikebilir. Morarmaya yol açan ağır doğuştan kalp hastalıklı bebeklerin, vücut ağırlıklarından sonra boyları da etkilenir ve yaşıtlarına göre gelişim geriliği başlar.

Çocuk Kalp Hastalığı Belirtileri 3: Solunum Sayısında Artma, Nefes Darlığı Ve Solunum Sıkıntısı

Bebeğin özellikle beslenirken solunum sıkıntısı yaşaması ve solunum sayısının dakikada 60’ın üzerinde olması kalp yetersizliği belirtisidir. Ancak, bir biberon mamayı içen bebeğin, solunum sayısının 5-10 dakika süreyle artması normaldir. Bu nedenle, solunum sayısı en güvenilir olarak uyku sırasında değerlendirilmelidir.

Çocuk Kalp Hastalığı Belirtileri 4: Sık Geçirilen Solunum Yolu Enfeksiyonları

Doğuştan kalp hastalığı olan bebeklerde alt solunum yolu enfeksiyonlarına yakalanma konusunda yatkınlık vardır.

Çocuk Kalp Hastalığı Belirtileri 5: Çabuk Yorulma

Emen bebeğin karnı doymadan, beslenmeyi keserek uykuya dalması, kalp hastalığı yönünde bir belirtidir. Büyük çocuklar için, dinlenmeden çıkılan kat sayısı ve oyun sırasında arkadaşlarından geri kalıp kalmaması sorgulanmalıdır.

Çocuk Kalp Hastalığı Belirtileri 5: Alından Soğuk Terleme

Özellikle kalp yetersizliği gelişen doğuştan kalp hastalıklı bebeklerde, ortam sıcaklığından bağımsız olarak, alın kısmında soğuk terleme olur.

Çocuk Kalp Hastalığı Belirtileri 6: Göz Kapaklarında Şişlik

Bebeklerdeki şiş göz kapakları, kalp yetersizliğine bağlı büyük toplardamarlarda kan birikiminin sonucudur

Çocuk Kalp Hastalığı Belirtileri 7: Ani başlayan Çarpıntı Atakları

Çocuk kalp hastalığı belirtisi denince akla ilk geleni olan bebek ve Çocuklarda Çarpıntı, kalp hızının hastanın yaşına göre olması gereken üst değerden fazla olması şeklinde tanımlanabilir.

Çocuk Kalp Hastalığı Belirtileri 8: Koşarken Veya Ani Heyecan Sonrası Çocuklarda Bayılma

Ritim bozukluğu, kalp kasında aşırı kalınlaşma veya kalp kapaklarında darlık olan çocuklarda bu tip bayılmalar olabilir. Ancak, sinir sistemi hastalıkları ya da metabolik hastalıkların da bayılmaya yol açabileceği unutulmamalıdır. Uzun süre ayakta durma sırasında gelişen ve bir dakikadan kısa süren bayılmalar, vazovagal senkop olarak tanımlanmaktadır ve çoğunlukla bir kalp hastalığı ile ilişkili değildir.

Çocuk Kalp Hastalığı Belirtileri 9: Eforla başlayan göğüs ağrısı

Kalp hastalığından kaynaklanan göğüs ağrısı, keskin değildir, genellikle egzersizin etkisiyle ağır basınç, boğulma veya sıkışma hissi şeklinde ortaya çıkar. Bu tarife uymayan göğüs ağrıları çoğunlukla kostokondrit, göğüs duvarındaki kas incinmeleri ya da öksürüğe yol açan solunum yolu enfeksiyonlarından kaynaklanır.

Çocuk Kalp Hastalığı Belirtileri 10: Eklemlerde Ağrı ve Şişlik

Geçirilen ateşli boğaz iltihabından 2-3 hafta sonra, dizlerde, ayak bileklerinde, dirseklerde veya el bileklerinde, çocuğun hareket etmesine engel olacak şiddette ağrı, şişlik, kızarıklık, ısı artışı ve hassasiyet varlığı akut romatizmal ateş hastalığı lehinedir.

Çocuk Kalp Hastalığı Belirtileri 11: Sebebi Açıklanamayan Epilepsi (Sara Nöbetleri)

Sinir sisteminde bozukluk olmamasına rağmen sara nöbeti geçiren çocuklarda, kalp ritim bozukluğunun da bu tip nöbetlere yol açabileceği unutulmamalıdır.

Çocuk Kalp Hastalığı Belirtileri 12: İnme, Baş Ağrısı, İstemsiz Hareketler

Özellikle morarmaya yol açan doğuştan kalp hastalığı olan çocuklarda inme ve baş ağrısı olabilir. Koreik (istemsiz) hareketler akut romatizmal ateş hastalığının bir belirtisidir.

Çocuk Kalp Hastalığı Belirtileri 13: Doktor Muayenesinde Üfürüm Duyulması

Doğumdan hemen sonra fark edilen Üfürüm çoğunlukla kapak darlıkları veya yetersizliklerine bağlıdır. Başlangıçta duyulmayan, doğumdan 4-6 hafta sonra duyulmaya başlayan üfürümler ise, sıklıkla karıncıklar arasındaki deliklerden kaynaklanır. Sağlıklı büyüyen ve aynı doktor tarafından tekrarlayan muayeneleri yapılan çocukta, özellikle ateşli hastalık sırasında ve hafif şiddette duyulan kalp üfürümü çoğunlukla masum üfürümdür.

Çocuk Kalp Hastalığı Belirtileri 14: Çomaklaşma

Sıklıkla doktorun muayene bulgusudur, ancak aileler tarafından da fark edilebilir. Çomaklaşma, 6 aydan uzun süren morarmaya yol açan kalp hastalıklarında, el ve ayak parmaklarının tırnakları ile birleşme yerlerinde, ilk aşamada kızarıklık ve parlaklık, sonrasında genişleme ve kalınlaşma olmasıdır. En erken ve en belirgin çomaklaşma el başparmağında fark edilir. Enfektif endokardit, akciğer apsesi ve karaciğer sirozunda da çomaklaşma görülebilir. Ailesel çomaklaşma ise, sağlıklı insanlarda görülebilen bir durumdur.

Çocuk Kalp Hastalığı Belirtileri 15: Gebelik Sırasında Annedeki Hastalıklar Ve Kullanılan İlaçlar

Gebelikte geçirilen bazı bulaşıcı hastalıklar, kullanılan çeşitli ilaçlar, aşırı alkol tüketimi, uyuşturucu bağımlılığı, şeker yüksekliği ve lupus hastalığının, bebekte doğuştan kalp hastalığına yol açabileceği unutulmamalıdır.

Çocuk Kalp Hastalığı Belirtileri 16: Anne, Baba Ve Kardeşlerde Doğumsal Kalp Hastalığı Olması

Annede doğuştan kalp hastalığı varsa, genel nüfusta %1 civarında olan risk %15’lere kadar yükselir. Babada ve kardeşlerde doğuştan kalp hastalığı olması ise bebekteki riski daha az olarak arttırır.

Çocuk Kalp Hastalığı Belirtileri 17: Ailede Erken Kalp Krizi Vakaları ve Sebepsiz Erken Ölümler Bulunması

Ailede; 30 yaşından önce nedensiz ani ölüm veya kalp kaynaklı erken ölüm ya da erken kalp hastalığı olması durumları; yahut babası/dedesinde 55 yaşından önce, annesi/anneannesinde 65 yaşından önce koroner kalp hastalığı bulunması durumları bunlar da sonradan gelişen kalp hastalıkları açısından önemli risk faktörleridir.

İletişim Bilgileri:

Çocuk Kalp Hastalığı Belirtileri İle İlgili Her Türlü Soru İçin bize Ulaşın:

https://drosmanozdemir.com/bize-ulasin/

Doç Dr Osman Özdemir, Çocuk Kardiyoloji Uzmanı

Tel: +90 (312) 287 89 98

Adres: Kızılırmak Mahallesi 1450. Sokak, Ankara Ticaret Merkezi (ATM) A Blok Ofis No: 8 (2.kat) Çukurambar / ANKARA, 06510 Çankaya/Ankara

İlgili Linkler:

Çocuk Kalp Hastalıkları İle İlgili Daha Geniş Bilgi İçin:

https://drosmanozdemir.com/konu/cocuk-kardiyoloji/